• redactie rechtdoen.nl

Jan Waaijer | We moeten koude normen vervangen door warme waarden

Ruim dertig jaar werkzaam als burgemeester, nu actief betrokken bij werkzaamheden waarin sociaal contact, verbindingen en gelijke kansen centraal staan. Een man die het belangrijk vindt om bruggen te slaan en verlangt naar een samenleving die overheid en burger naast elkaar zet. ‘We zijn immers allemaal mensen van vlees en bloed’. Ontmoet Jan Waaijer en zijn wens voor maatwerk.


Rechtdoen volgens Jan

Binnen mijn werk als burgemeester trok het saamhorigheidsgevoel mij het meest. De persoonlijke ontmoetingen zijn de momenten die je raken. Er zijn momenten die je van je leven niet vergeet, die je leven op je kop zetten. Als je te maken krijgt met een situatie waarin een man zijn eigen gezinsleden om het leven brengt dan maakt je dat woedend, en verdrietig. Zeker als vader van kinderen… Je voelt die onmacht. Maar als burgemeester ben je vervolgens verantwoordelijk om in actie te komen. Voor mij is het wel duidelijk geworden dat systemen en regels niet voor iedereen werken, ik wil van betekenis zijn voor mijn naaste. We moeten af van het systeemdenken en mensgericht gaan denken. Een onrechtvaardige behandeling raakt iemand namelijk diep in zijn ziel.


‘We moeten koude normen vervangen door warme waarden’


De systemen van de overheid bieden plaats voor zo’n 98% van de mensen. Maar voor mij betekent rechtdoen dat je maatwerk levert voor de mensen die niet in het systeem of algoritme vallen. Voor mij heeft de overheid de taak als schild van de zwakken te functioneren. Als christen geloof ik dat we moeten opkomen voor hen die zichzelf niet kunnen redden, een opdracht die gegeven wordt in Mattheus 25. Daarbij moet je mensen op een rechtvaardige manier behandelen, niemand houdt ervan om in een slachtofferrol geduwd te worden. Ik leef graag naar de uitspraak: wat gij niet wilt dat u geschiedt, doet dat ook een ander niet. De emotie en het gevoel rond de overheid moet veranderen. Het voelt aan als een koude machine. Maar binnen de gewenste rechtsstaat is er de trots en de veiligheid: ‘yes, de overheid is er ook voor mij!’.`


Reactie Chris van Dam

Tijdens mijn werk voor de Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag heb ik gezien hoe belangrijk menselijk contact is. Pas op het moment dat ambtenaren en politici zélf contact kregen met getroffen ouders, kwam er iets in beweging. Snapten zij dat er echt iets aan de hand was. We hebben – door de overheid als een bedrijf te zien, door digitalisering, door iedere burger als zelfredzaam te zien – veel verloren aan menselijke maat in het contact tussen overheid en burger. Dat moet echt anders.